Παιδιά και ασφάλεια online: Τα βασικά που πρέπει να γνωρίζουν τα παιδιά

04 Οκτωβρίου 2023
Σήμερα σχεδόν όλα τα παιδιά ξεκινούν τη ζωή τους με ένα tablet ή ένα smartphone στο χέρι. Πολλές φορές, οι γονείς το βρίσκουν ως την εύκολη λύση, κάτι που θα κρατήσει το παιδί απασχολημένο για ώρες, αλλά οι περισσότεροι απλά χρησιμοποιούν τα δικά τους smartphones ή tablets. Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν, τόσο τα ίδια όσο και οι γονείς λειτουργούν χωρίς προστασία ή γνώση περί θεμάτων ασφαλείας, συχνά με άσχημα αποτελέσματα. Τι πρέπει να γνωρίζει ένα παιδί, αλλά πολύ περισσότερο, τι πρέπει να γνωρίζουν οι ίδιοι οι γονείς, και πώς ασφαλίζεις μια τέτοια συσκευή για χρήση από παιδιά;

Η γνώση είναι δύναμη

Το πρώτο βήμα είναι οι ίδιοι οι γονείς να μάθουν για τους κινδύνους. Είναι δύσκολο να εξηγήσει κανείς σε ένα παιδί τους κινδύνους του internet, όταν δεν τους καταλαβαίνει ο ίδιος. Ας δούμε τα είδη των απειλών.

• Άγνωστοι: επικίνδυνη κατηγορία ανθρώπων οι οποίοι συχνάζουν σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή υπηρεσίες online gaming, με ψεύτικους λογαριασμούς, με στόχο το να ξεγελάσουν τα παιδιά, είτε στο να τους δώσουν κωδικούς, είτε άλλα ευαίσθητα δεδομένα.

• Φίλοι – γνωστοί: η παρενόχληση και το cyberbullying μπορεί να συμβεί είτε από άτομα που γνωρίζουν στον πραγματικό κόσμο είτε και από άτομα που «ξέρουν» μόνο μέσω internet.

• Το ίδιο το παιδί: τα παιδιά μπορεί να κατεβάσουν κακόβουλο λογισμικό ή να ανοίξουν επικίνδυνα sites, ή ακόμη να αποκαλύψουν ευαίσθητες προσωπικές πληροφορίες, λόγω άγνοιας.

Δώσε το καλό παράδειγμα

Οι σωστές πρακτικές των γονιών θα δώσουν το σωστό παράδειγμα και στα παιδιά. Χρησιμοποίησε δυνατά passwords και password manager, μη μοιράζεσαι προσωπικές πληροφορίες στο internet, θέσε όρια στη χρήση του smartphone, βάλε περιορισμούς σε on-line πληρωμές, βάλε σε κάθε συσκευή ισχυρό κλείδωμα και μην το αφήνεις ανοικτό. Δώσε στο παιδί την σωστή εικόνα πως κάθε συσκευή οφείλει να είναι κλειδωμένη και πως δεν δίνουμε ποτέ το κινητό μας σε άλλους, ούτε πρόσβαση στους λογαριασμούς μας, ακόμη και αν είναι οι καλύτεροί μας φίλοι – ή το ίδιο μας το παιδί.

Το internet δεν μας φοβίζει

Ο κόσμος του internet δεν πρέπει να μας φοβίζει. Δεν χρειάζεται να τρομοκρατήσεις το παιδί για να είναι ασφαλές. Δείξε του πως, ακολουθώντας κανόνες κοινής λογικής, μπορεί να είναι ασφαλές και να απολαμβάνει τα οφέλη του διαδικτύου. Δώσε του χώρο για να δείξει υπευθυνότητα στη δική του ασφάλεια, αντί για γενικό κλείδωμα των πάντων. Επίσης μην νομίζεις πως τα παιδιά ξέρουν τα πάντα για την ασφάλεια. Ρώτα το παιδί τι ξέρει και κάλυψε τα κενά με σωστές πληροφορίες.

Ασφαλές περιβάλλον με τα σωστά εργαλεία

Με τα κατάλληλα εργαλεία ασφαλίζεις την πρόσβαση στο internet, ακόμη κι αν το παιδί κάνει κάποιο λάθος – το οποίο είναι αναπόφευκτο. Το antivirus είναι το πρώτο βήμα, ενώ και το VPN μπορεί να προστατεύσει τους χρήστες κατά τη σύνδεση με το δίκτυο. Οι password managers, όπως είπαμε, είναι απαραίτητοι για τους λογαριασμούς σε on-line υπηρεσίες, ενώ η τελευταία γραμμή άμυνας είναι τα προγράμματα parental control, τα οποία είναι φτιαγμένα για να κρατούν τα παιδιά ασφαλή και να προσφέρουν εποπτεία στους γονείς.

Εξειδικευμένα προγράμματα

Όπως προαναφέραμε, οι εταιρείες ασφαλείας έχουν δημιουργήσει και εξειδικευμένα προγράμματα για την παιδική ασφάλεια. Για παράδειγμα, η Kaspersky διαθέτει το Kaspersky Safe Kids, μια εφαρμογή με apps για Windows, iOS, macOS, και Android, η οποία παρέχει πλήρη κάλυψη, το Qustodio το οποίο είναι ιδανικό για γονείς χωρίς γνώσεις τεχνολογίας, το Net Nanny για φιλτράρισμα περιεχομένου στο internet, ενώ και η γνωστή από το antivirus της ESET διαθέτει apps και λειτουργίες γονικού ελέγχου.

Παράλληλα, όλες οι μεγάλες υπηρεσίες (Instagram, Facebook, Google, YouTube, Microsoft, TikTok) προσφέρουν λειτουργίες γονικού ελέγχου για ακόμη μεγαλύτερη ασφάλεια των παιδιών που τα χρησιμοποιούν. Οι εταιρείες αυτές έχουν επενδύσει τεράστια ποσά σε αυτές τις λειτουργίες, και στις περισσότερες περιπτώσεις τα εργαλεία και οι ρυθμίσεις που παρέχουν έχουν μεγάλες δυνατότητες ελέγχου και εποπτείας. Ενδεικτικά θα αναφέρουμε το Microsoft Family Safety και το Google Family Link, ενώ η Apple έχει πάει ένα βήμα πιο κάτω και έχει ενσωματώσει τις λειτουργίες εντελώς στο λειτουργικό σύστημα των συσκευών της.

Τα εργαλεία λοιπόν υπάρχουν. Χρησιμοποίησέ τα!